محمد نصير بن جعفر فرصت شيرازى
949
آثار عجم ( فارسى )
باغچهاى است كه به صورت قبرستان عمومى درآمده است . ( بناهاى تاريخى و آثار هنرى جلگهء شيراز ، ص 165 ) 105 . « . . . الدّاعى الى اللّه سيّد نظام الدّين محمود بن حسن الحسينى معروف به « شاه داعى » يا « داعى » ، از سادات علوى شيراز و از اعقاب داعى الصّغير است . اين داعى صغير ، چهارمين داعى يا بهتر بگوييم چهارمين فرمانروا از سادات طالبيّهء طبرستان و گرگان و رويان است . شاه داعى به دليل انتساب به همين خاندان ، عنوان داعى را براى خود حفظ كرده و به « الدّاعى الى اللّه » معروف بود و شغل وى هم وعظ و ارشاد خلق بود . در سال 810 ه . در شيراز متولّد شد و در شصت سالگى ( سال 870 ) در شيراز درگذشت . » ( تاريخ ادبيات صفا ؛ ج چهارم ، ص 335 ) 106 . شرح آثار او را در جلد چهارم تاريخ ادبيات صفا ، ص 338 بخوانيد ؛ همچنين در مقدمهء آقاى محمّد نذير رانجها ، مشروحا از 80 اثر شيخ ، سخن رفته است . ( ر ك : ص 11 تا 40 نسائم گلشن ) 107 . كتاب نسائم گلشن ، به وسيلهء مركز تحقيقات فارسى ايران و پاكستان ، به تصحيح و پيشگفتار محمّد نذير رانجها ، در 428 صفحه ، در فروردين 1362 - برابر 1983 ميلادى - در پاكستان به چاپ رسيده است . در اين هنگام ، دانشمند محترم ، آقاى دكتر عطاء اللّه مهاجرانى ، رايزن فرهنگى ايران در پاكستان بودند . 108 . دانشمند مرحوم استاد ، محمّد جعفر واجد - كه از علماى كم مانند فارس در دورهء معاصر بودند - در كتابى به نام نويد ديدار ، به شرح كتاب كان ملاحت و مثنوى سه گفتار شاه داعى شيرازى پرداختهاند . اين كتاب نفيس ، در آبانماه سال 1352 به وسيلهء ادارهء كل فرهنگ و هنر فارس - كه در آن زمان ، آقاى ناصر كجورى ( از رجال فرهنگپرور فارس ) ، مدير كلّ آن اداره بودند - چاپ و منتشر گرديد . ناگفته نماند كه يكى از كارهاى مهم شاه داعى شيرازى ، مثلّثات اوست كه به عربى و فارسى و لهجهء شيرازى سروده شده است . 109 . شرح مثنوى معنوى از شاه داعى الى اللّه شيرازى ، به تصحيح محمّد نذير رانجها ، نيز به وسيلهء مركز تحقيقات فارسى ايران در پاكستان ، به سال 1364 هجرى ، در 565 صفحه منتشر شده است . 110 . چهل صباح : ستهء داعى بر وزن ليلى و مجنون نظامى ؛ داراى 763 بيت ؛ و به سال 843 ه اتمام يافته ، به زبان فارسى ( ر ك : نسائم گلشن ، به تصحيح محمّد نذير